GALLERĶ
MYNDIR
FERILL
SŻNINGAR
SKRIF

2017   

2016   

2015   

2014   

2013   

2012   

2011   

2010   

2009   

2008   

2007   

2006   

2005   

2004   

2003   

2002   

2001   

2000   

1999   

1998   

1997   

1996   

1995   

1994   

1993   

1992   

1991   

1990   

1989   

1988   

1987   

1986   

1985   

1984   

Öll įrin   

e-mail
DV – 11. maķ 1993
Hannes Lįrusson

Magurt en žó feitt

Listvinnurinn og Ķslandsvinurinn žżski, Norbert Weber, hélt į dögunum fyrirlestur ķ hśsakynnum Nżlistasafnsins og var honum žar tķšrętt um mikilvęgi žess aš listin vekti žaš sem hann kallaši ,,samręšu”. Honum fannst žaš vera jįkvętt einkenni ef žaš sem listamašurinn gerši eša byggi til vekti višbrögš hjį įhorfandanum, helst til athafna og žįtttöku. Į einum staš ķ fyrirlestrinum sżndi Norbert mynd af gosbrunni ķ Žżskalandi og spurši sķšan įheyrendur, Ķslendinginn: ,,Eru til gosbrunnar į Ķslandi?” En įheyrendur žögšu žį žunnu hljóši yfir žį nįttśrulegu gosbrunna sem landiš hefur bśiš til sjįlft.

Ķ samskiptum Ķslendinga og śtlendinga, ekki sķst į listasvišinu, hefur löngum rķkt gagnkvęmur misskilningur. Ķslendingurinn heldur, žar sem hann gerir hosur sķnar gręnar fyrir śtlendingnum, aš sį sķšastnefndi hafi einlęgan įhuga į žvķ sem ,,ég” er aš gera žegar įhugi gestsins er ķ rauninni į žvķ sem landiš hefir sjįlft bśiš til. Į sama hįtt heldur śtlendingurinn aš hinn opni og hjartahreini Ķslendingur sé fyrst og fremst sólginn ķ molana ķ fróšleikspokanum sem hann kom meš sér utan śr heimi žegar Ķslendingurinn hefur ķ raun fyrst og fremst įhuga į ,,śtlendingnum” sjįlfum sem žegar er fullsmķšaš tįkn ķ huga hans. Į žessum grundvelli sprettur svo oft upp sögufręg vinįtta žar sem bįšir geta notiš sķn žvingunarlaust į grundvelli žessa trausta gagnkvęma misskilnings.

Er landiš sjįlft hinn feiti göltur?
Žaš er enginn vafi į žvķ aš samkvęmt listskilningi Norberts Weber er Georg Gušni, sem nś sżnir verk sķn ķ Nżlistasafninu, teikningar og mįlverk, į réttu róli. Žvķ mįlverk Georgs Gušna ęttu nįnast sjįlfkrafa aš vekja žessa umbešnu samręšu eša višbragš, jafnt hjį Ķslendingnum sem śtlendingnum – og žvķ meiri sem feršamįlaišnaši vex fiskur um hrygg. Myndir Georgs Gušna eru nefninlega myndir af žvķ sem landiš sjįlft hefur bśiš til.

Į sżningu Georgs Gušna viršist hann fyrst og fremst vera aš įrétta žį tękni og smekkvķsi sem frį upphafi hafa veriš einkenni į vinnubrögšum hans. Žetta kemur jafnt fram ķ verkunum sjįlfum og framsetningu žeirra sem hvort tveggja bera meš sér einstaklega kurteislegar gęlur viš įhorfandann. Ef til vill mį žó merkja aš teikningarnar fari fölnandi en mįlverkin fitnandi ķ eigin fernist. Meš öšrum oršum, formlega séš eru verk Georgs Gušna viš góša heilsu į žessari sżningu.

En višhorf hans til myndefnisins vekur sem fyrr żmsar spurningar. Eru žessi mįlverk aš reyna aš blįsa lķfsneista ķ kulnaša hefš ķslenskra landslagsmįlverka? Ef svo er, hefšu žau žį ekki betur įtt heima į Kjarvalsstöšum? Eru žessi mįlverk fyrst og fremst aš glķma viš eigin vanda? Hvers vegna žį žessi eindregna skķrskotun til landslagsins? Aš vķsu mį einnig segja aš ķ verkum Georgs Gušna séu hvort tveggja ķ senn; glķma viš vanda mįlverksins og vanda žeirrar skķrskotunar og merkingar sem sérhvert myndefni hefur. Listfręšingarnir gętu lķka sagt: ,,Georg mįlar landiš sem žś stendur į mešan žś skošar verk hans, žannig eru verk hans śtsmogin umhverfislist sem kitlar žig/įhorfandann ķ iljarnar.” En į móti kemur aš hér viršist óvanalega mikill vandi į feršum žvķ einfaldlega gęti hér žurft aš blįsa lķfi ķ tvo hluti sem löngum fyrr hafa sżnt meira lķfsmark en nś innan myndlistar: mįlverkiš og landslagiš.

Glķma Georgs er samt óvanalega athyglisverš ķ ljósi žeirra višfangsefna sem hann hefur helgaš sér. Fyrir utan sķna eigin leiš gęti honum stašiš ašrar tvęr til boša: annars vegar aš taka upp litljósmyndun af landslagi, hins vegar aš lįta fjöllin dalina og įrnar sökkva alveg inn ķ myndflötinn, sem reyndar er óvanalega dökkur, gręnsvartur, į žessari sżningu og takast upp frį žvķ einungis į viš vandamįl sjįlfs myndflatarins og uppsprettur olķu- og fernisflóšanna. Mįlverkin yršu žį lķkust ķslenskum gosbrunni eftir hann hefur gosiš.

Athugasemdir mķnar ber žó aš taka meš fyrirvara žvķ žessi verk eru žegar ķ bullandi ,,samręšu” jafnt viš Ķslendinga sem śtlendinga. Hver veit nema aš žessum verkum takist smįm saman aš kveikja ķ stjórnmįlamönnunum sem fengju ef til vill žį flugu ķ höfušiš aš nota verkin ķ įróšursskyni į vegum rķkisins erlendis fyrir žeim formum sem Ķsland sjįlft hefur bśiš til – žannig aš ķ žvķ myndefni, sem rétt įšan virtist magurt og jafnvel dautt, er žrįtt fyrir allt feitan gölt aš flį!

<< til baka

 
                   View page in english  - © Georg Gušni Hauksson - Vefsmķši: EK